|
Number 2/2007
|
Wpływ bezpośrednich i zaprzeczonych dyrektyw na ukierunkowanie uwagi
Józef Maciuszek
Instytut Psychologii Stosowanej, Uniwersytet Jagielloński
Streszczenie |
Celem artykułu jest przedstawienie badań nad efektami wykorzystania przeczeń w
dyrektywach (poleceniach, sugestiach, prośbach). Opisano wyniki trzech eksperymentów
sprawdzających wpływ różnie sformułowanej instrukcji (polecenie wprost i polecenie
zaprzeczone) na ukierunkowanie uwagi. Wskaźnikiem ukierunkowania uwagi był czas
nazywania koloru słów bodźcowych oraz poziom pamiętania tych słów po wykonaniu
zadania określania ich kolorów. W kolejnych eksperymentach zmieniano liczby słów
kluczowych, wykorzystanych kolorów oraz grup badanych. Rezultaty badania upoważniają
do sformułowania wniosku, że polecenie wyrażone wprost wpływa na wszystkie wskaźniki
ukierunkowania uwagi, natomiast polecenie zaprzeczone ułatwia odpamiętanie słów
kluczowych, choć nie zawsze idzie to w parze z interferencją koloru i treści słowa.
Za wyniki w zadaniu pamięciowym może być odpowiedzialny zarówno automatyczny proces
generujący paradoksalne efekty zaprzeczonych poleceń, jak i kontrolowany proces
wnioskowania.
Słowa kluczowe: dyrektywy, interferencja, przeczenie, wpływ
|
|
|
|