page top

Numer 1/2014

Okładka pierwszego numeru czasopisma Psychologia Społeczna

 

Jestem unikalny, więc cenię Twoją unikalność? Wpływ aktywizacji 
tożsamości osobistej i społecznej na postrzeganie innych - 
porównanie międzykulturowe Polska-Indie.


Natasza Kosakowska-Berezecka, Karol Karasiewicz




Streszczenie
W artykule analizowany jest wpływ aktywizacji tożsamości osobistej (ja-niezależne) i społecznej (ja-współzależne) na ocenę zachowań niezgodnych z płcią w dwóch kulturach – w Polsce oraz w Indiach. Dotychczasowe badania wskazują na istotną regulacyjną funkcję tożsamości osobistej (wzbudzonej poprzez aktywizację poczucia odrębności od innych oraz unikalności) oraz tożsamości społecznej (związanej z poczuciem przynależności oraz wspólnoty z grupą) zarówno w zakresie postrzegania siebie, jak i innych (por. Guimond, Chatard, Martinot, Crisp i Redersdorff, 2006; Onorato i Turner, 2004). Przekraczanie granic stereotypów przez kobiety i mężczyzn często spotyka się z efektem odwetu (backlash, Rudman i Fairchild, 2004) czyli karą w postaci niższych ocen interpersonalnych, które spotykają zbyt sprawne i dominujące kobiety i nadmiernie wspólnotowych mężczyzn. Aktywizacja tożsamości osobistej sprawia, iż ocena niestereotypowego zachowań jest wyższa, aniżeli ocena tych samych zachowań dokonana w warunkach aktywizacji tożsamości społecznej. Jednak w kulturze nacechowanej wyższym poziomem kolektywizmu, gdzie podobieństwa między członkami grupy są bardziej istotne dla JA, tożsamość społeczna i osobista mogą wywierać odmienny wpływ na postrzeganie innych. Hinduscy (N=360) oraz Polscy (N=400) studenci wzięli udział w badaniu, w którym oceniali bohaterów przejawiających zachowania zgodne/niezgodne z płcią. Porównanie wyników uzyskanych w obu grupach wskazuje na istotną rolę czynników kontekstualnych, które będąc w interakcji z czynnikami kulturowymi wywierają wpływ na ocenę stereotypowego i niestereotypowego zachowania.

Słowa kluczowe: regulacyjna funkcja tożsamości; kultura jako kontekstowe poznanie, Ja a procesy oceniania, niestereotypowe zachowanie

© 2005 Polskie Stowarzyszenie Psychologii Społecznej
tworzenie stron www
english logowanie strona główna kontakt strona Polskiego Stowarzyszenia Psychologii Społecznej polish logowanie strona główna kontakt strona Polskiego Stowarzyszenia Psychologii Społecznej