page top

Numer 1/2011

Okładka pierwszego numeru czasopisma Psychologia Społeczna

 

Współczucie wobec samego siebie (self-compassion) jako moderator 
wpływu samooceny globalnej na afektywne funkcjonowanie ludzi

Irena Dzwonkowska


Streszczenie
Artykuł ma na celu zaprezentowanie jednego z nowszych w zachodniej psychologii, a jednocześnie bardzo obiecujących konstruktów teoretycznych dotyczących zdrowego ustosunkowania do własnego Ja, jakim jest współczucie wobec samego siebie (self- compassion). Neff (2003) definiuje self-compassion jako wyrozumiałość, życzliwość wobec samego siebie oraz umiejętność współczującego i refleksyjnego rozumienia własnego cierpienia, swoich ograniczeń, nieudolności i negatywnych emocji w kontekście doświadczeń całej ludzkości. Przedstawione są wyniki badań własnych przeprowadzonych z udziałem 187 dorosłych osób studiujących (157 kobiet oraz 27 mężczyzn) w wieku od 20-47 lat. W badaniu dokonano pomiaru poziomu współczucia do samego siebie oraz samooceny globalnej, symptomów depresji, afektu pozytywnego i negatywnego oraz samotności. Wyniki pokazały, że współczucie wobec samego siebie jest istotnym regulatorem afektywnego funkcjonowania ludzi. Ludzie bardziej współczująco nastawieni do samych siebie mają wyższą samoocenę globalną, są mniej depresyjni, odczuwają mniej negatywnych emocji, czują się mniej osamotnieni, a jednocześnie przeżywają więcej pozytywnych stanów afektywnych niż ci mniej współczujący. Z jednej strony współczucie do samego siebie i samoocena globalna stanowią odrębne regulatory afektywnego funkcjonowania ludzi, bowiem zarówno samoocena jak i współczucie wobec samego siebie w podobnym stopniu prowadzą do lepszego funkcjonowania afektywnego: mniejszej depresji, mniejszego afektu negatywnego i większego afektu pozytywnego. Z drugiej strony współczucie wobec samego siebie pełni rolę istotnego moderatora w relacji pomiędzy samooceną globalną a symptomami depresji i negatywnym afektem. Najsilniejsze symptomy depresyjne i najsilniejszy afekt negatywny odczuwają ci ludzie, którzy mają zarówno niską samoocenę, jak też jednocześnie są mało współczująco ustosunkowani do samych siebie - czyli są mało refleksyjni wobec własnych negatywnych doświadczeń i cech, mocno utożsamiają się ze swoimi przykrymi doświadczeniami oraz traktują samych siebie surowo i mało życzliwie, gdy dotykają ich życiowe trudności. Najmniej depresji i negatywnego afektu odczuwają ci ludzie, którzy mają wysoką samoocenę, a jednocześnie są bardzo współczujący wobec samych siebie. Zarówno u osób o niskiej jak i wysokiej samoocenie współczucie wobec samego siebie stanowi istotny czynnik chroniący przed depresją i negatywnym afektem. Wyniki badań poddane są dyskusji.

Słowa kluczowe: postawa wobec samego siebie, współczucie wobec samego siebie (self-compassion), samoocena globalna, afekt, symptomy depresji, samotność

© 2005 Polskie Stowarzyszenie Psychologii Społecznej
tworzenie stron www
english logowanie strona główna kontakt strona Polskiego Stowarzyszenia Psychologii Społecznej polish logowanie strona główna kontakt strona Polskiego Stowarzyszenia Psychologii Społecznej